Wat is de hypotheekrenteaftrek?
De hypotheekrenteaftrek is een fiscale regeling waarbij u de rente die u betaalt over uw eigenwoningschuld mag aftrekken van uw belastbaar inkomen in box 1. Dat verlaagt uw belasting. De aftrek bestaat al sinds 1893 in een vorm en is een van de duurste fiscale regelingen van Nederland: circa € 9 miljard per jaar aan gederfde belastinginkomsten.
Tegenover de aftrek staat het eigenwoningforfait: een fictief inkomen op uw woning, dat u óók moet aangeven. Per saldo telt het verschil tussen rente en eigenwoningforfait — dat heet het saldo eigen woning.
Is dat saldo positief, dan verlaagt het uw belastbaar inkomen. Is het negatief (rente lager dan eigenwoningforfait), dan kan de Wet Hillen u nog gedeeltelijk redden — daarover schreven we elders een aparte post.
Het tariefplafond van 37,56%
Sinds 2020 wordt het aftrektarief van de hypotheekrente stapsgewijs verlaagd. Voor 2026 is het tarief gelijk aan dat van schijf 2 (37,56%). Dat betekent: ook al valt uw inkomen in de top-schijf van 49,50%, u krijgt op uw hypotheekrente nooit meer dan 37,56% terug.
Technisch gebeurt dit via een tariefcorrectie van 11,94%: het verschil tussen het maximale aftrektarief (49,50%) en het beoogde plafond (37,56%). Voor het deel van de aftrek dat in de top-schijf valt, telt de Belastingdienst die 11,94% terug bij uw belasting.
| Belastingschijf 2026 | Inkomen | Schijftarief | Effectief aftrektarief hypotheek |
|---|---|---|---|
| Schijf 1 | tot € 38.883 | 35,75% | 35,75% |
| Schijf 2 | € 38.883 – € 78.426 | 37,56% | 37,56% |
| Schijf 3 | vanaf € 78.426 | 49,50% | 37,56% (na correctie) |
Wat betekent dit concreet?
Voor de meeste woningeigenaren verandert er niets — de aftrek werkt zoals altijd, tegen het schijftarief. De tariefcorrectie raakt alleen mensen met inkomen boven € 78.426. Voor hen is het verschil tussen "oude regels" (49,50% aftrek) en 2026 (37,56% aftrek) significant.
Eigenwoningforfait = 0,35% × € 500.000 = € 1.750
Saldo eigen woning = € 13.000 − € 1.750 = € 11.250 (aftrekpost)
Belastbaar inkomen vóór aftrek: € 100.000 — daarvan ligt € 21.574 boven € 78.426.
Aftrekdeel in top-schijf = MIN(€ 11.250, € 21.574) = € 11.250
Tariefcorrectie = € 11.250 × 11,94% = € 1.343 extra belasting
Effectief aftrektarief = 49,50% − 11,94% = 37,56%
Geldt dit alleen voor hypotheekrente?
Nee. De tariefcorrectie van 11,94% geldt voor alle aftrekposten van de eigen woning:
- Hypotheekrente
- Aankoopkosten woning (notaris hypotheekakte, taxatie, advies)
- Oversluitkosten
- Erfpachtcanon
- Bouwrente tijdens nieuwbouw
Daarnaast geldt dezelfde tariefcorrectie voor partneralimentatie aan ex-partner, specifieke zorgkosten boven drempel, giftenaftrek, en ondernemersaftrek/MKB-winstvrijstelling. Lijfrentepremies en reisaftrek vallen er niet onder — die blijven aftrekbaar tegen het volle marginale tarief.
Wanneer kan ik de aftrek nog optimaliseren?
Als u fiscaal partner bent, is er ruimte voor optimalisatie. Het saldo eigen woning mag in elke verhouding worden verdeeld tussen u beiden, mits het totaal 100% is. Een paar gouden regels:
- Plaats de aftrek bij voorkeur bij de partner met inkomen onder € 78.426 — dan vermijdt u de tariefcorrectie volledig.
- Bij gelijke inkomens onder de top-grens: kies de partner in de AHK-afbouwzone (€ 29.736 – € 78.426). Daar levert aftrek tot 6,40% extra op door de algemene heffingskorting die "terugkomt".
- Heeft een van beide partners géén inkomen? Dan helpt aftrek daar weinig — plaats het bij de werkende partner.
Een goede verdeling kan honderden euro's per jaar schelen, zonder dat u feitelijk iets aan uw situatie hoeft te veranderen.
Hoe ziet de toekomst eruit?
Het tariefplafond van 37,56% komt overeen met het tarief van schijf 2. Daar lijkt voorlopig niet aan getornd te worden. Wel staat het eigenwoningforfait onder druk — de villatax-grens is voor 2026 verhoogd naar € 1.350.000, met een tarief van 2,35% over het meerdere. Voor de gemiddelde woning blijft 0,35% van de WOZ-waarde het uitgangspunt.
Voor wie zijn hypotheek bijna heeft afgelost, is er een ander aandachtspunt: de Wet Hillen wordt versneld afgebouwd. Vanaf 2041 verdwijnt deze compensatie volledig. Wie nu nog een Hillen-aftrek heeft, moet rekenen op een geleidelijk hogere bijtelling.
Wat kost uw hypotheek u écht?
Onze gratis calculator rekent uw hypotheekrenteaftrek én tariefcorrectie automatisch door. Inclusief verdeling tussen partners.
Bereken uw woonlasten →Cijfers 2026 (Belastingdienst.nl): tariefcorrectie 11,94%, max. aftrektarief 37,56%, eerste schijf t/m € 38.883 (35,75%), tweede schijf t/m € 78.426 (37,56%), derde schijf 49,50%. Eigenwoningforfait 0,35% tot WOZ-grens (2,35% boven). Laatst gecheckt: 9 mei 2026.